Recensies

Sommige mensen lijken voor het ongeluk geboren. Ze bewegen zich aan de onderkant van de maatschappij, weten maar net de eindjes aan elkaar te knopen en als ze al een stap naar verbetering zetten, loopt dat uit op een enorme mislukking. Zo ook Louis Vanhuis, de hoofdpersoon van het derde album van Jean-Philippe Stassen in de Vrije-vluchtreeks.
Net als in de twee voorgaande albums van deze Belgische tekenaar - de twee delen van Brieven uit de bar - draait alles om kansarme mensen die elkaar ontmoeten in een horecagelegenheid. De trieste uitstraling van hun leefomgeving wordt prachtig gevangen in de sobere tekeningen en kleuren van Stassen. De kracht van deze prenten ligt vooral in het gegeven dat je als lezer weet dat er een werkelijkheid achter schuilgaat. Het zijn geen gewone tekeningen, maar een vertaling van iets dat echt bestaat. Zoals de muizen in Maus niet enkel muizen zijn, zo zijn de karakters van Stassen ook meer dan stripfiguren alleen. Ze staan model voor honderden mensen die hetzelfde meemaken als deze karakters.
Stassen zelf schreef het scenario van Luis, de Portugees en dat is hem verrassend goed afgegaan. Hij heeft een groep mensen en een locatie als uitgangspunt genomen en schetst hun leven aan de hand van kleine gebeurtenissen als een bezoek van de deurwaarder, een smeekbede om een biertje of een controle van de sociale dienst. Daar loopt het grote verhaal doorheen van de opkomende liefde tussen Louis en het Roemeense meisje Doentsja. Een dergelijke benadering om tot sociaal-realisme te komen doet sterk denken aan de boeken van Erskine Caldwell, die op deze wijze in boeken als Een akker voor God de armoede in het Zuiden van de Verenigde Staten beschreef. Stassen is dan ook een groot liefhebber van het werk van deze schrijver.
Met Luis, de Portugees laat Stassen zien dat hij veel meer in zijn mars heeft dan het tekenen alleen. Wellicht groeit hij uit tot een even groot verteller als zijn voorbeeld Caldwell met een even indrukwekkend oeuvre. Dit album is daarvoor een stap in de goede richting.